Kelimebaz 143 - Öz
2 Nisan 2009
Eski Türkçenin bir aşamasında kelime sonundaki /r/, belli şartlarda /z/ sesine dönüşmüş. Görmek fiilinin isim hali bu yüzden *gör ...
2021-07-26 17:00:00 +0000 UTC View Post
Sevan Nişanyan posts
Kelimebaz 142 - Canavar
31 Mart 2009
Adem’in zevcesinin adı İbranice hawwâ, H-Y-W kökünden “canlı varlık” yahut “yaşayan”. Belki tüm canlıların yahut en azından insanl...
2021-07-25 17:00:00 +0000 UTC View PostKelimebaz 141 - Alicengiz
30 Mart 2009
Ali Cengiz kim ve hangi oyunu oynamış? Hem 1930’lardan önce Cengiz Türkiye Türkçesinde asla kişi adı olarak kullanılmaz,2021-07-24 17:00:00 +0000 UTC View Post
Kelimebaz 140 - Cahiliyye
28 Mart 2009
“Küreselleşen dünyada dil ve kültür erozyonu yaratılması yolunda Türkiye üzerinde değişik oyunlar denenmektedir. Örneğin bazı sözde aydın kesimlerinin dilimize ...
2021-07-23 17:00:05 +0000 UTC View PostKelimebaz 139 - Kriz
27 Mart 2009
Eski Yunanca krínô (yargılamak) fiilinden krísis yargılama eylemi veya yargı anı, “hüküm saati” de diyebiliriz. Kritikós <...
2021-07-22 17:00:04 +0000 UTC View PostKelimebaz 138 - Hindi
26 Mart 2009
Hindinin ne kadar aptal bir hayvan olduğunu bilir misiniz? Bizim bir ara vardı, yoldan geçen arabalara ön cepheden saldırmayı âdet edinmişlerdi. Bir tanesi de ko...
2021-07-21 17:00:06 +0000 UTC View PostKelimebaz 137 - Haber
25 Mart 2009
Arapça xırıltılı x sesiyle xabar “bilgi”, ama özellikle insanın kendi gözüyle görüp emin olduğu bilgi. İstanbul Türkçesinde x sesi en...
2021-07-20 17:00:04 +0000 UTC View PostKelimebaz 136 - Yanmak/Yakmak
24 Mart 2009
Bugünkü Türkçede açık heceli olan iki tane basit fiil kökü var: yemek, demek. Ne idüğü 2021-07-19 17:00:05 +0000 UTC View Post
Kelimebaz 135 - Fırat
23 Mart 2009
Nehrin adı Akatça en eski Mezopotamya belgelerinde geçiyor, MÖ 2000 küsurda, Purattu. Diğer dillerdeki /p/ Arapçada /f/ olur, bin defa söyledik....
2021-07-18 17:00:03 +0000 UTC View PostKelimebaz 134 - Silifke
21 Mart 2009
Kemaliye, Kemalpaşa, Mustafakemalpaşa, Mustafapaşa, Gazipaşa... Bu coğrafyada o rekoru kıran benim bildiğim bir tek Seleukos var. Büyük İskender’in generalle...
2021-07-17 17:00:04 +0000 UTC View PostKelimebaz 133 - Filan Fıstık
20 Mart 2009
“Türkçe sözcükler F ile başlamaz!” diye hüküm kurmuş, maildeşlerimden biri. Fenerbahçe, fıçı, fistan, fatiha, fingirdek, fırfır, farmakoloji, ...
2021-07-16 17:00:05 +0000 UTC View PostKelimebaz 132 - Uçmak
19 Mart 2009
Cennetin Türkçesi uçmak, tamu da cehennemin. Anadolu ağızlarında tek tük kullanılır. Şarköy taraflarında Uçmakdere diye bi...
2021-07-15 17:00:06 +0000 UTC View PostKelimebaz 131 - Nihrir
18 Mart 2009
“Tek kusuru yazmayı sevmemesiydi. Yani nihrir idi; çok okuyan, çok bilen, ama yazmayan kişi!” demiş Soner Yalçın.2021-07-14 17:00:04 +0000 UTC View Post
Kelimebaz 130 - Göze
17 Mart 2009
Arapça ˁayn hem göz hem yerden kaynayan su anlamında pınar. Farsça çeşm göz, çeşme pınar. Türkçe göz 2021-07-13 17:00:04 +0000 UTC View Post
Kelimebaz 129 - Kayı
16 Mart 2009
Geçen gün “Kayı boyunun adı dönme demek” diye yazdım, gene epey heyecanlara yol açtı. TDK’nın web sitesi Kayı için “sağlam, güçlü...
2021-07-12 17:01:02 +0000 UTC View PostKelimebaz 128 - Sudan
14 Mart 2009
Bak sen, Darfur’un altından da bizim İttihatçılar çıkmasın mı? Bu Darfur dedikleri yer eskiden müstakil sultanlıkmış. Birinci Dünya Harbi’nde bizimkiler...
2021-07-11 17:01:01 +0000 UTC View PostKelimebaz 127 - Saylav
13 Mart 2009
Dil Devrimi hengamesinde Allah ne verdiyse oradan buradan kelimeler bulup masaya sürmüşler. Maksat “Öz” Türkçe olsun, Ortaasya’dan geldiğimiz bilinsin, elin...
2021-07-10 17:01:01 +0000 UTC View PostKelimebaz 126 - Millet
12 Mart 2009
Tüm Arapça sözlüklerin babası olan Kamus ile ağababası olan Sıhâh, millet sözcüğünü basitçe “din” diye tanımlıyor...
2021-07-09 17:01:03 +0000 UTC View PostKelimebaz 125 - Lağım
11 Mart 2009
Aslı Yunanca. Laxaínô “kazmak” fiilinden láxôma “hendek, çukur, kazılan şey”. (x harfi Kürtçedeki gibi, genizden gelen hırıltı sesi. Bazen ...
2021-07-08 17:01:01 +0000 UTC View PostKelimebaz 124 - Lagaluga
10 Mart 2009
Son zamanlarda harıl harıl sözlüğe çalışıyorum, malum, kış mevsimi, Şirince’de sosyal hayat sıfır, otelde de çok iş yok. Mayısa doğru yeni baskıyı ...
2021-07-07 17:01:02 +0000 UTC View PostKelimebaz 123 - Yunan
9 Mart 2009
Elen milletinin boylarından biri olan Ion veya Iaon’lar milattan bin yıl kadar önce Ege’yi aşıp bugünkü İzmir ve Aydın’ı...
2021-07-06 17:01:01 +0000 UTC View PostKelimebaz 122 - Moruk
7 Mart 2009
Atatürk’e dokundum diye vatanmilletçi kesim ayaklandı. Kuran müellifi dedim, Müslümanlar öfkelendi. Alevilik Türklüğe indirgenemez dedim, o cenahtan ağza alınmayacak...
2021-07-05 17:01:01 +0000 UTC View PostKelimebaz 121 - Endülüs
6 Mart 2009
Latinlerin Vandal adıyla tanıdığı bir Alman güruhu 5. yüzyıl başlarında bugünkü Macaristan’dan yola çıkıp izinsiz vizesiz Roma İmparatorluğu’...
2021-07-04 17:01:01 +0000 UTC View PostKelimebaz 120 - Miki
5 Mart 2009
Corc’u anlatmıştım bir süre önce, hadi Maykıl’ı da söyleyelim, eksik kalmasın.
İbranice mîka êl aslında bir soru cümlesi: “kim ...
2021-07-03 17:01:00 +0000 UTC View PostKelimebaz 119 - Hatun
4 Mart 2009
Bütün İran dillerinde bu takımdan kelimeler var. Zerdüşt dininin kutsal metinlerinin dili olan Avesta dilinde hvadâd tanrı. Farsçası xwudây 2021-07-02 17:01:02 +0000 UTC View Post
Kelimebaz 118 - Hürriyet
3 Mart 2009
Hurr Arapça “köle statüsünde olmayan kişi” ve ayrıca “soylu, seçkin, asil”. Farsça âzâd sözcüğünün tam karşılı...
2021-07-01 17:01:01 +0000 UTC View PostKelimebaz 117 - Aa
2 Mart 2009
Türkçe imlada çift a hadisesi SADECE ayınla yazılan Arap kökenli kelimelerde karşımıza çıkar. Ama iş orada bitmez, aa’nın da kaç çeşidi var. Mesela
Kelimebaz 116 - Lolita
27 Şubat 2009
İspanyolca kadın isimleri müthiştir. Dolóres “acılar”, Mercédes “merhametler”, Soledád “yalnızlık”. Del...
2021-06-29 17:00:01 +0000 UTC View PostKelimebaz 115 - Sema
26 Şubat 2009
Arapça semâ’, esas anlamı “üst, yüksek, en üstte olan”. Bizde en çok “gökyüzü” anlamında kullanılır. Arapçada evin damına da semâ ad...
2021-06-28 17:00:01 +0000 UTC View PostKelimebaz 114 - TDK
25 Şubat 2009
“Türkçenin bütün söz varlığı burada...” diye reklam yapmışlar, karpuz satan pazarcı edasıyla. Sitenin her yanına sinmiş ucuz Sümerbank kokusuna, tan...
2021-06-27 17:00:00 +0000 UTC View Post